Zbliża się czas świąt Bożego Narodzenia. Wielu zapewne postanowi odkurzyć swoje sumienie. Warto zastanowić się jak ukształtowane zostało nasze sumienie i co robimy by je rozwijać. Co znaczy źle ukształtowane sumienie? Ks. Józef Tischner pisał:

"[...] na własnej skórze doświadczyliśmy już kiedyś, czym staje się wiedza i władza w rękach ludzi pozbawionych sumienia lub o fałszywie ukształtowanych sumieniach"

 

Rozróżnia trzy typy (najczęściej spotykane) błędnego sumienia:

1. sumienie wąskie
2. sumienie szerokie
3. sumienie niepewne

Najpierw jednak zdefiniować należy co to jest sumienie. Najkrócej, sumienie można określić jako głos, wewnętrzny, który informuje człowieka, co jest złe, a co dobre, co jest wartościowe, a co etycznie bezwartościowe. Głos ten podpowiada: to jest złe, tego nie wolno czynić; to jest dobre, powinieneś tak czynić.

To sumienie człowieka decyduje o winie i o zasłudze. Ważne jest jednak, że dotyczy chwili przed uczynkiem, czyli podejmowania decyzji i powinno być pewne. W takim przypadku: "dobre jest to, co jest zgodne z przeduczynkowym i pewnym sumieniem człowieka; złe jest to, co jest niezgodne z przeduczynkowym i pewnym sumieniem człowieka".

Dopiero w tym kontekście można mówić o prawidłowo lub źle ukształtowanym sumieniu.

W Katechizmie Kościoła Katolickiego sumienie "jest najtajniejszym ośrodkiem i sanktuarium człowieka, gdzie przebywa on sam z Bogiem, którego głos w jego wnętrzu rozbrzmiewa".

Literatura:

Ks J. Tischner. Jak żyć?. TUM. Wrocław 2000. Imprimatur Kuria Metropolitalna Wrocławska, L.dz. 1203/94
KKK, 1776-1802, http://www.katechizm.opoka.org.pl/rkkkIII-1-1.htm